Księga I, Rozdział 78
Że wola boża rozciąga się na poszczególne dobra
Z tego widać także, że nie trzeba mówić, dla zachowania pojedynczości bożej, iż chce innych dóbr w pewien ogólny sposób, o tyle, że chce być początkiem dóbr, które mogą z Niego wypływać, a nie chce ich w poszczególny sposób.
Chcenie bowiem jest według porównania chcącego do rzeczy, której on chce. Pojedynczość zaś boża nie zabrania porównywać Boga do wielu rzeczy, nawet poszczególnych, mówi się bowiem, że Bóg jest najlepszy, albo pierwszy, także w odniesieniu do poszczególnych rzeczy. Pojedynczość Jego więc nie zabrania, by chciał innych rzeczy od Siebie nawet każdej z osobna i poszczególnie.
Podobnie. Wolę bożą przyrównuje się do innych rzeczy według tego, że one uczestniczą w dobroci przez skierowanie do dobroci bożej, która jest dla Boga przyczyną Jego chcenia. Nie tylko zaś powszechność dóbr, lecz i każde poszczególne z nich otrzymuje dobroć od dobroci bożej, zarówno jak byt. Wola boża więc rozciąga się na poszczególne dobra.
Co więcej. Według Filozofa w XI Metaph. znajduje się we wszechświecie dwojakie dobro porządku; jedno polegające na tym, że cały wszechświat skierowany jest do tego, co jest poza wszechświatem, jak wojsko skierowane jest do wodza; drugie, polegające na tym, że części wszechświata odnoszą się do siebie wzajemnie, jak i części wojska. Drugi zaś porządek jest dla pierwszego. Bóg zaś, przez to, że chce Siebie jako celu, chce innych rzeczy, które są do Niego skierowane jako do celu, jak tego dowiedziono. Chce zatem dobra porządku całego wszechświata, skierowanego do Siebie, oraz dobra porządku wszechświata, odnośnie do wzajemnego stosunku jego części. Dobro zaś porządku powstaje z dóbr poszczególnych. Chce więc także dóbr poszczególnych.
Oprócz tego. Jeśli Bóg nie chce poszczególnych dóbr, z których się składa wszechświat, to wynika stąd, że we wszechświecie dobro porządku jest przypadkowe, nie jest bowiem możliwym, by jakaś część wszechświata układała wszystkie poszczególne dobra w porządek wszechświata; lecz może to uczynić tylko powszechna przyczyna całego wszechświata, a tą jest Bóg, który działa przez Swą wolę, jak się to później okaże. Jest zaś niemożliwym, by porządek wszechświata był przypadkowy, gdyż wynikałoby stąd, że tym bardziej i wszystkie późniejsze rzeczy zależą od przypadku. Wynika więc stąd, że Bóg chce także dóbr poszczególnych.
Co więcej. Dobro zrozumiane, jako takie jest przedmiotem woli. Lecz Bóg rozumie także dobra poszczególne, jak tego dowiedziono powyżej. Chce zatem także dóbr poszczególnych.
Potwierdza to zaś powaga Pisma, które w (Rdz 1) okazuje upodobanie woli bożej w poszczególnych dziełach, mówiąc: Widział Bóg, że światłość była dobra, i podobnie o innych dziełach, a później o wszystkich razem: Widział Bóg wszystkie rzeczy, które był uczynił, i były bardzo dobre.
Przekład: Summa filozoficzna (Contra gentiles), Kraków 1930 do 1935, staraniem redakcji „Wiadomości Katolickich”; pisownia uwspółcześniona.