I, q. 3, a. 6
Czy w Bogu istnieją jakieś przypadłości
Zarzut pierwszy. Wydaje się, że istnieją w Bogu jakieś przypadłości. Substancja bowiem w niczym nie może być przypadłością, jak powiedziano w I Physic. Zatem to, co w jednym jest przypadłością, nie może w innym być substancją; tak, jak się wykazuje, że ciepło nie jest formą substancjalną ognia, ponieważ jest przypadłością w innych rzeczach. Lecz mądrość, cnota, i tym podobne, które w nas są przypadłościami, przypisuje się Bogu. Zatem i w Bogu są przypadłości.
Zarzut drugi. Oprócz tego w każdym rodzaju jest coś pierwszego. Wiele zaś jest rodzajów przypadłości. Jeśli więc to, co jest pierwsze w owych rodzajach, nie znajduje się w Bogu, będzie wiele z nich poza Bogiem; co jest niedorzeczne.
Lecz przeciwnie. Każda przypadłość istnieje w podmiocie. Bóg zaś nie może być podmiotem; jak bowiem mówi Boecjusz w dziele De Trin. (cap. XI), forma niezłożona nie może być podmiotem. Zatem nie może być przypadłości w Bogu.
Odpowiadam, że jasno wynika z tego, co poprzednio powiedziano, iż w Bogu nie może być przypadłości. Po pierwsze mianowicie, ponieważ podmiot przyrównuje się do przypadłości, jak możność do czynu. Podmiot bowiem przez przypadłość jest w pewien sposób w czynie. Lecz wykluczyliśmy, aby cokolwiek w Bogu było w możności, jak widocznym jest z tego, co powiedziano (R. II, par. 1). Po drugie, ponieważ Bóg jest swoim bytem. A jak Boecjusz mówi w dziele De Hebdom.: chociaż do tego, co istnieje, można coś przydać, to jednak byt absolutny nic innego przydanego mieć nie może. Tak, jak to, co jest ciepłe, może posiadać coś odmiennego od ciepłoty, jak białość, lecz samo ciepło nie posiada nic prócz ciepła. Po trzecie, ponieważ wszystko, co istnieje samo przez się, jest wcześniejsze od tego, co istnieje przypadłościowo. Stąd ponieważ Bóg jest pierwszym bytem absolutnie, nic nie może w Nim być przypadłościowo. Lecz nawet przypadłości same przez się w Nim istnieć nie mogą; tak jak zdolność do śmiechu jest przypadłością samo przez się człowieka; tego rodzaju przypadłości bowiem mają swą przyczynę w składnikach podstawowych podmiotu. W Bogu zaś nie może nic pochodzić z przyczyny, gdyż On sam jest pierwszą przyczyną. Stąd wynika, że w Bogu nie ma żadnych przypadłości.
Odpowiedź na pierwszy zarzut. O cnocie i mądrości nie mówimy w jednym znaczeniu odnośnie do Boga i do nas, jak to później będzie wykazane (R. XIII, par. 5). Stąd nie wynika, żeby istniały tak jak nas przypadłości w Bogu.
Odpowiedź na drugi zarzut. Skoro substancja jest pierwszą od przypadłości, początki przypadłości sprowadzają się do początków substancji, jako do czegoś pierwszego; chociaż Bóg nie jest pierwszym zawartym w rodzaju substancji, jednak jest pierwszym ze względu na wszelki byt poza wszelkim rodzajem.
Przekład: Summa teologiczna, Kraków 1927 do 1933, tłumaczona staraniem redakcji „Wiadomości Katolickich”; pisownia uwspółcześniona.