I, q. 43, a. 2
Czy posłannictwo jest wieczne czy tylko czasowe
Zarzut pierwszy. Wydaje się, że posłannictwo może być wieczne. Mówi bowiem Grzegorz (Homil XXVI): Tak Syn jest posłany, jak jest zrodzony. Lecz zrodzenie Syna jest wieczne. Zatem i posłannictwo.
Zarzut drugi. Oprócz tego czemukolwiek się coś przydarza czasowo, to się zmienia. Lecz Osoba boska się nie zmienia. Zatem posłannictwo Osoby boskiej nie jest czasowe, ale wieczne.
Zarzut trzeci. Oprócz tego posłannictwo wprowadza pochodzenie. Lecz pochodzenie osób boskich jest wieczne. Zatem i posłannictwo.
Lecz przeciwnym jest co powiedziano do Galat. (Ga 4, 4): gdy przyszło wypełnienie czasu, zesłał Bóg Syna swego.
Odpowiadam, że w tych rzeczach, które wprowadzają pochodzenie Osób boskich, należy zważać na pewną różnicę. Niektóre bowiem w swoim znaczeniu wprowadzają tylko stosunek do początku, jak pochodzenie i wyjście. Niektóre zaś, wraz ze stosunkiem do początku określają kres pochodzenia. A z tych niektóre oznaczają kres wieczny, jak rodzenie i tchnienie, rodzenie bowiem jest pochodzeniem Osoby boskiej w naturę boską, a tchnienie, wzięte biernie, wprowadza pochodzenie Miłości bytującej substancjalnie. Niektóre zaś, wraz ze stosunkiem do początku wnoszą kres czasowy, jak posłanie i dawanie, posyła się bowiem coś na to, by było w czymś, a daje się na to, by je posiadano; to zaś, że jakieś stworzenie posiada Osobę boską, lub że ta Osoba ma w nim nowy sposób istnienia, jest czymś czasowym. Stąd posłanie i dawanie w Bogu, mówi się tylko czasowo. Rodzenie zaś i tchnienie tylko od wieków. Pochodzenie zaś i wyjście mówi się w Bogu i od wieków i czasowo, Syn bowiem od wieków pochodził jako Bóg, czasowo zaś by także stał się człowiekiem, według posłannictwa widzialnego, albo także jako będący w człowieku, według niewidzialnego posłannictwa.
Odpowiedź na pierwszy zarzut. Grzegorz mówi o zrodzeniu czasowym Syna, nie z Ojca lecz z Matki. Albo dlatego, że stąd Syn ma własność, że może być posłany, iż od wieków jest zrodzony.
Odpowiedź na drugi zarzut. To, że Osoba boska jest w kimś nowym sposobem, lub ją ktoś czasowo posiada, nie dzieje się dla zmiany Osoby boskiej, ale dla zmienności stworzenia; jak i Boga nazywa się czasowo Panem, dla zmienności stworzenia.
Odpowiedź na trzeci zarzut. Posłanie wprowadza nie tylko pochodzenie od początku, ale oznacza kres pochodzenia czasowego. Stąd posłanie jest tylko czasowe. Albo posłanie zawiera pochodzenie wieczne, i coś dodaje, mianowicie skutek czasowy; stosunek bowiem Osoby boskiej do swego początku, jest tylko wieczny. Stąd pochodzenie nazywa się dwojakie, mianowicie wieczne i czasowe, nie dlatego, by stosunek do początku był dwojaki, ale dwojakość jest ze strony kresu czasowego i wiecznego.
Przekład: Summa teologiczna, Kraków 1927 do 1933, tłumaczona staraniem redakcji „Wiadomości Katolickich”; pisownia uwspółcześniona.