Księga III, Rozdział 15
Że nie istnieje najwyższe zło
Z tego, co powiedziano, widać, że nie może istnieć jakieś najwyższe zło, które by było początkiem wszelkiego zła.
Najwyższe bowiem zło musi być bez dodatku jakiegokolwiek dobra; jak i najwyższym dobrem jest to, co jest zupełnie oddzielone od zła. Nie może zaś być żadnego zła, które by było zupełnie oddzielone od dobra, gdyż wykazano, że zło ma podstawę w dobru (rozdział 11). Nie jest więc nic najwyższym złem.
Co więcej. Jeśli coś jest najwyższym złem, musi być złem przez swą istotność, jak też najwyższym dobrem jest to, co jest dobrem przez swą istotność. To zaś jest niemożliwe, gdyż zło nie ma żadnej istotności, jak tego dowiedziono powyżej. Niepodobna więc przyjąć najwyższego zła, które by było początkiem wszelkiego zła.
Podobnie. To, co jest pierwszym początkiem, nie zostało spowodowane przez coś drugiego. Wszelkie zaś zło ma przyczynę w dobru, jak tego dowiedziono (rozdział 10). Zło nie jest więc pierwszym początkiem.
Co więcej. Zło działa tylko mocą dobra, jak wynika z tego, co powiedziano. Pierwszy pierwiastek działa zaś własną mocą. Zło nie może więc być pierwszym pierwiastkiem.
Oprócz tego. Skoro to, co istnieje przypadłościowo, jest późniejsze od tego, co istnieje samo przez się, niepodobna, by pierwszym było to, co istnieje przypadłościowo. Zło zaś zdarza się tylko przypadłościowo i poza zamiarem, jak tego dowiedziono (rozdział 4). Nie może więc zło być pierwszym pierwiastkiem.
Dalej. Każde zło ma przyczynę przypadłościową, jak tego dowiedziono (rozdział 13). Pierwszy pierwiastek nie ma zaś przyczyny ani sam przez się, ani przypadłościowo. Zło więc nie może być pierwszym pierwiastkiem w jakimś rodzaju.
Podobnie. Przyczyna sama przez się wyprzedza przyczynę przypadłościową. Lecz zło jest tylko przyczyną przypadłościową, jak to wykazano (rozdział 14). Zło więc nie może być pierwszym pierwiastkiem.
Przez to zaś wyklucza się błąd manichejczyków, którzy przyjmowali pewne najwyższe zło, będące początkiem wszelkiego zła.
Przekład: Summa filozoficzna (Contra gentiles), Kraków 1930 do 1935, staraniem redakcji „Wiadomości Katolickich”; pisownia uwspółcześniona.