Księga III, Rozdział 16
Że dobro jest celem każdej rzeczy
Jeśli każdy czynnik działa dla dobra, jak tego dowiedziono powyżej (R. 3), wynika stąd, że dobro jest celem wszelkiego bytu. Wszelki bowiem byt kieruje się do celu przez swe działanie, musi więc albo samo działanie być celem, albo cel działania jest także celem czynnika. A to jest jego dobrem.
Co więcej. Cel każdej rzeczy jest w tym, co jest kresem jej pożądania. Pożądanie zaś każdej rzeczy kończy się na dobru, tak bowiem filozofowie określają dobro, że jest to to, czego wszyscy pożądają (1 Ełhic.). Celem więc każdej rzeczy jest jakieś dobro.
Podobnie. To, do czego jakaś rzecz dąży, jak długo tego nie posiada, a w czym spoczywa, gdy je posiędzie, jest jej celem. Każda rzecz zaś, której brak własnej doskonałości, dąży ku niej, o ile zdoła; jeśli ją zaś już posiada, spoczywa w niej. Celem więc każdej rzeczy jest jej doskonałość. Doskonałością zaś każdej rzeczy jest jej dobro. Każda więc rzecz jest skierowana do dobra jako do swego celu.
Oprócz tego. W ten sam sposób są skierowane do celu te rzeczy, które cel poznają, i te, które go nie poznają; chociaż te, które cel poznają, same przez się ku niemu dążą, te zaś, które go nie poznają, dążą do niego jakoby skierowane przez coś innego, jak tego przykładem jest łucznik i strzała. Lecz te rzeczy, które poznają cel, zawsze są skierowane do dobra jako do swego celu; wola bowiem, która jest pożądaniem uprzednio poznanego celu, dąży do czegoś tylko pod pojęciem dobra, które jest jej przedmiotem. Stąd też te rzeczy, które nie poznają celu, skierowane są do dobra jako do celu. Celem więc wszystkich rzeczy jest dobro.
Przekład: Summa filozoficzna (Contra gentiles), Kraków 1930 do 1935, staraniem redakcji „Wiadomości Katolickich”; pisownia uwspółcześniona.