ŚWIĘTY · PAPIEŻ
Święty Eleuteriusz
- Dzień wspomnienia
- 26 maja
- Okres
- Wiek 2
- Śmierć
- 185
Życie
Święty Eleuteriusz, papież, kierował Kościołem Rzymskim w drugim wieku, w przybliżeniu od 174 do 189 roku, w okresie panowania cesarzy Marka Aureliusza i Kommodusa. Pochodził z miasta Nikopolis w Epirze, w Grecji. Jako cnotliwy diakon Kościoła rzymskiego wiernie służył pod rządami papieża Aniceta i papieża Sotera, po czym został wybrany na ich następcę na rzymskiej stolicy biskupiej.
Jego pontyfikat upłynął pod znakiem wielkich wysiłków na rzecz zachowania jedności Kościoła w obliczu pojawienia się nowych błędów, zwłaszcza ruchu montanistycznego, który z Azji Mniejszej zaczął rozprzestrzeniać się na Zachód. W czasie gwałtownego prześladowania w Lyonie w 177 roku sławni męczennicy lyońscy, będąc uwięzieni w lochu, skierowali do papieża Eleuteriusza znamienity list w sprawie zachowania kościelnego pokoju i jedności, a pismo to do Rzymu osobiście dostarczył święty Ireneusz, ówczesny kapłan, a późniejszy biskup Lyonu. Papież Eleuteriusz uważnie zbadał sytuację i zdecydowanie wystąpił przeciwko herezji montanistycznej i gnostyckiej, broniąc nieskażonego depozytu apostolskiego.
Za jego pontyfikatu wspólnota chrześcijańska w Rzymie za cesarza Kommodusa cieszyła się dłuższym okresem pokoju, co umożliwiło dalszy rozkwit wiary i szerzenie przesłania ewangelicznego. Starożytna tradycja przypisuje mu także rozporządzenia duszpasterskie, którymi potwierdził, że żaden pokarm stworzony przez Boga dla ludzi nie jest sam w sobie nieczysty dla chrześcijan, odrzucając tym samym przesadne błędy niektórych sekt. Po piętnastu latach mądrego i stałego prowadzenia owczarni Chrystusowej zmarł w pokoju w Panu w 189 roku i został złożony na spoczynek na Wzgórzu Watykańskim, w pobliżu grobu świętego Piotra.
Kult i patronat
Martyrologium Rzymskie obchodzi wspomnienie świętego Eleuteriusza, papieża, dnia 26 maja, przypominając o słynnym liście na temat zachowania kościelnego pokoju, który skierowali do niego z więzienia sławni męczennicy lyońscy. Kościół czci go jako dobrego pasterza, który zachował owczarnię w jedności i miłości w czasie ciężkich zawirowań teologicznych. W sztuce sakralnej przedstawiany jest we wczesnochrześcijańskich szatach papieskich z tiarą i krzyżem papieskim, trzymając w ręku księgę listów i pisma męczenników lyońskich. Jest patronem pokoju kościelnego, zgody między wspólnotami chrześcijańskimi i wysłanników papieskich.
Tego samego dnia, 26 maja, wspomina się również
- Święta Maria Anna od Jezusa z Paredes, dziewica Wiek 17
- Święty Augustyn z Canterbury, biskup Wiek 7
- Święty Berengar z Saint-Papoul, zakonnik Wiek 11
- Święty Filip Neri, prezbiter Wiek 16
- Święty Józef Chang Sŏng-jib, męczennik Wiek 19
- Święty Lambert z Vence, biskup Wiek 12
- Błogosławiony Andrzej Franchi, biskup Wiek 15
- Błogosławiony Franciszek Patrizi, prezbiter Wiek 14
- Święci Jan Đoàn Trinh Hoan, prezbiter, i Mateusz Nguyễn Văn Phượng, męczennicy Wiek 19
- Święta Felicyssima z Todi, męczennica Wiek 4
- Święty Andrzej Kaggwa, męczennik Wiek 19
- Święty Dezydery z Vienne, biskup i męczennik Wiek 7
- Święty Piotr Sanz Jordà, biskup i męczennik Wiek 18
- Święty Poncjan Ngondwe, męczennik Wiek 19
- Święty Pryskus i Towarzysze, męczennicy Wiek 3
- Święty Symetrycjusz, męczennik Wiek 2