Przejdź do treści
Chrześcijańska Rzeczywistość

Święci › Wiek 16 › Wspomnienie › Święty Tomasz More

ŚWIĘTY · MĘCZENNIK

Święty Tomasz More

Dzień wspomnienia
6 lipca
Okres
Wiek 16

Życie

Święty Tomasz Morus urodził się 7 lutego 1478 roku w sercu Londynu, jako syn szanowanego prawnika i sędziego sir Johna More’a. Otrzymał znakomite wykształcenie klasyczne w szkole św. Antoniego w Londynie, a następnie na Uniwersytecie w Oksfordzie, gdzie opanował łacinę i grekę oraz zbliżył się do czołowych humanistów chrześcijańskich, zwłaszcza do Erazma z Rotterdamu. Na życzenie ojca poświęcił się prawu w Lincoln's Inn i został znakomitym adwokatem. We wczesnej młodości poważnie zmagał się z powołaniem kapłańskim lub zakonnym i przez dłuższy czas mieszkał przy londyńskiej kartuzji, dzieląc z mnichami modlitwę i surowość życia. Postanowiwszy pozostać w stanie świeckim, zachował surowego ducha pokuty, nosząc przez całe życie włosiennicę pod eleganckimi szatami.

W 1505 roku poślubił Jane Colt i miał z nią czworo dzieci, a po jej przedwczesnej śmierci ożenił się z Alice Middleton, prowadząc wzorowy dom rodzinny wypełniony modlitwą, muzyką i miłością. Swoim córkom, zwłaszcza Margaret, zapewnił tak samo gruntowne wykształcenie klasyczne i teologiczne jak synowi, co w owych czasach było zjawiskiem wyjątkowym i postępowym. W 1516 roku opublikował swoje najsłynniejsze dzieło literackie »Utopia«, w którym poprzez obraz wyimaginowanego społeczeństwa rozważał sprawiedliwość, mądrość i porządek.

Król Henryk VIII powołał go do swojej służby, mianował rycerzem i powierzał mu wysokie zadania dyplomatyczne. Tomasz pomagał królowi w pisaniu dzieła »Obrona siedmiu sakramentów« w obronie papiestwa przed błędami reformacji. W 1529 roku został lordem kanclerzem Anglii, najwyższym urzędnikiem państwowym po królu. Na tym urzędzie był wzorem nieskazitelności, sprawiedliwości i obrońcą ubogich. Kiedy jednak Henryk VIII zażądał unieważnienia swojego prawowitego małżeństwa z Katarzyną Aragońską i zaczął przywłaszczać sobie najwyższą władzę nad Kościołem, Tomasz wycofał się ze wszystkich stanowisk i złożył rezygnację w 1532 roku, wybierając raczej ubóstwo niż udział w schizmie.

W 1534 roku odmówił złożenia przysięgi sukcesyjnej, która zatwierdzała bezprawne małżeństwo króla i odrzucała władzę biskupa Rzymu. Został uwięziony w twierdzy Tower of London, gdzie spędził ponad rok w surowej celi, pisząc pobożne traktaty i modlitwy o męce Chrystusa. W sfingowanym procesie w Westminsterze został skazany na śmierć na podstawie fałszywych zeznań. Dnia 6 lipca 1535 roku wyprowadzono go na miejsce straceń na Tower Hill w Londynie. Do ostatniej chwili zachował pogodę ducha i przed toporem katowskim wypowiedział swoje nieśmiertelne słowa: »Umieram jako wierny sługa króla, ale przede wszystkim Boga«.

Kult i patronat

Wspomnienie świętego Tomasza Morusa przypada 6 lipca, natomiast w kalendarzu ogólnym Kościoła katolickiego obchodzi się je 22 czerwca, razem ze świętym Janem Fisherem. Papież Leon XIII ogłosił go błogosławionym w 1886 roku, a papież Pius XI kanonizował go 19 maja 1935 roku. Święty papież Jan Paweł II ogłosił go w 2000 roku niebiańskim patronem mężów stanu, rządzących i polityków. W sztuce sakralnej przedstawiany jest w szatach szlacheckich i kanclerskich z ciężkim złotym łańcuchem na szyi, trzymający książkę, pióro oraz palmę męczeńską obok topora. Jest patronem prawników, adwokatów, polityków, rodzin wielodzietnych i wychowawców.

Tego samego dnia, 6 lipca, wspomina się również