ŚWIĘTY · DOKTOR KOŚCIOŁA
Święty Mesrop Masztoc
- Dzień wspomnienia
- 17 lutego
- Okres
- Wiek 5
- Śmierć
- 440
Życie
Święty Mesrop, zwany w ormiańskiej tradycji Masztocem, był zwiastunem Dobrej Nowiny, mnichem, pisarzem kościelnym i sławnym doktorem Kościoła, żyjącym w Armenii w latach 361-441. Urodził się w miejscowości Hacik w prowincji Taron, jako syn szlachcica Wartana ze znakomitego rodu Mamikonianów. W młodości był uczniem świętego patriarchy Nersesa i otrzymał znakomite wykształcenie, stając się wybitnym znawcą języka greckiego, syryjskiego i perskiego. Dzięki swej mądrości i uczoności został mianowany cesarskim sekretarzem i pisarzem na dworze ormiańskiego króla Chosroesa III, gdzie redagował dekrety królewskie.
W wieku około trzydziestu lat Mesrop poczuł powołanie do doskonalszego życia chrześcijańskiego. Opuścił dwór królewski, przyjął święcenia kapłańskie i wraz z grupą wybranych uczniów udał się do klasztoru, spędzając dni na surowej pokucie, poście jarskim, noszeniu włosiennicy i nocnych czuwaniach połączonych ze zgłębianiem Pisma Świętego. Około 394 roku wyruszył jako misjonarz do prowincji Goltn nad rzeką Araks, gdzie nawrócił wielu pogan i heretyków. W pracy z ludem napotkał jednak wielką przeszkodę: naród ormiański nie posiadał własnego pisma, lecz posługiwano się znakami greckimi, perskimi i syryjskimi, przez co Pismo Święte i liturgia pozostawały zupełnie niezrozumiałe dla prostego ludu.
Ożywiony gorącym pragnieniem umożliwienia ludowi czytania słowa Bożego w języku ojczystym, Mesrop postanowił ułożyć alfabet ormiański. W dziele tym wsparli go z całego serca patriarcha ormiański święty Izaak Wielki oraz król Wramszapuh. Po zasięgnięciu rady u uczonych mężów w Mezopotamii i po żarliwej modlitwie do Boga Mesrop stworzył w 406 roku alfabet ormiański liczący trzydzieści sześć liter, doskonale dostosowany do dźwięków języka ormiańskiego. Stał się on fundamentem całego ormiańskiego piśmiennictwa chrześcijańskiego oraz narodowego przetrwania.
Mesrop natychmiast założył liczne szkoły w całym kraju, a następnie przystosował pismo także dla Gruzinów i mieszkańców Albanii Kaukaskiej, głosząc im Ewangelię. Swoich najzdolniejszych uczniów wysłał do Aten, Konstantynopola, Aleksandrii i Antiochii, aby poznali język grecki i przywieźli arcydzieła chrześcijańskiej myśli. Razem z patriarchą Izaakiem przetłumaczył na język ormiański całe Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu z greckiego tekstu Septuaginty, zreformował liturgię na wzór świętego Bazylego Wielkiego oraz przetłumaczył pisma soborowe i dzieła Ojców Kościoła. Ułożył także liczne hymny liturgiczne w języku ormiańskim. Po śmierci patriarchy Izaaka w 440 roku Mesrop objął duchowe zwierzchnictwo nad całym Kościołem. Zmarł w pokoju w Wagharszapacie w 441 roku.
Kult i patronat
Wspomnienie świętego Mesropa Masztoca obchodzone jest 17 lutego, natomiast Kościół ormiański uroczyście wspomina go 19 lutego i włącza jego imię do kanonu Mszy świętej. Martyrologium Rzymskie sławi go jako doktora Ormian, który wynalazł pismo, aby nauczać lud Pisma Świętego, przetłumaczył oba Testamenty i ułożył hymny kościelne. Jego grób w Oszakanie jest głównym ośrodkiem pielgrzymkowym narodu ormiańskiego. Jest patronem tłumaczy, nauczycieli, pisarzy i ormiańskiej kultury chrześcijańskiej. W sztuce sakralnej przedstawia się go w szacie mniszej, trzymającego tablicę z alfabetem ormiańskim oraz księgę przetłumaczonego Pisma Świętego.
Tego samego dnia, 17 lutego, wspomina się również
- Błogosławiony Antoni Leszczewicz, prezbiter i męczennik Wiek 20
- Błogosławiony Łukasz Belludi, prezbiter Wiek 13
- Święty Bonozusz z Trewiru, biskup Wiek 4
- Święty Ewermod z Ratzeburga, biskup Wiek 12
- Święty Finan z Lindisfarne, biskup i opat Wiek 7
- Święty Fintan z Clonenagh, opat Wiek 7
- Święty Flawian z Konstantynopola, biskup Wiek 5
- Święci Siedmiu Założycieli Zakonu Serwitów Najświętszej Maryi Panny, zakonnici Wiek 14
- Święty Konstabilis z Cavy, opat Wiek 5
- Święty Piotr Yu Chŏng-nyul, męczennik Wiek 19
- Święty Sylwin z Thérouanne, biskup Wiek 8
- Święty Teodor Tyron, żołnierz i męczennik Wiek 4