Przejdź do treści
Chrześcijańska Rzeczywistość

Święci › Wiek 7 › Wspomnienie › Święty Jan Jałmużnik

ŚWIĘTY · BISKUP

Święty Jan Jałmużnik

Dzień wspomnienia
11 listopada
Okres
Wiek 7

Życie

Święty Jan Jałmużnik urodził się w Amathus na Cyprze w połowie VI wieku w rodzinie namiestnika wyspy, Epifaniusza. W młodości był żonaty i miał dzieci, lecz po przedwczesnej śmierci żony i dzieci dostrzegł znikomość życia ziemskiego i całkowicie poświęcił się modlitwie, ascezie oraz służbie ubogim. Wieść o jego wyjątkowej świętości i dobroczynności dotarła na dwór cesarski w Konstantynopolu, przeto cesarz Herakliusz na prośbę wiernych z Aleksandrii wezwał go do posługi biskupiej. Około 610 roku Jan został wyświęcony na patriarchę Aleksandrii w Egipcie.

Jak tylko wstąpił na stolicę patriarchalną, nakazał sporządzić spis wszystkich swoich panów, jak z miłością nazywał ubogich, i objął opieką ponad siedem i pół tysiąca potrzebujących. Cały majątek kościelny oddał na służbę łagodzenia nędzy: wzniósł liczne szpitale, przytuliska, sierocińce i kościoły oraz codziennie rozdawał żywność i pieniądze wszystkim, którzy prosili o pomoc. Nieustannie zachęcał bogaczy do dawania jałmużny, przypominając im o przemijalności bogactwa i nagrodzie ewangelicznej. Dwa razy w tygodniu siadał przed drzwiami katedry, aby każdy, nawet najuboższy żebrak, mógł swobodnie przyjść do niego i przedstawić swoją niedolę. Gdy Persowie w 614 roku spustoszyli Jerozolimę, Jan wysyłał statki pełne żywności, złota i odzieży na pomoc wygnanym chrześcijanom oraz na odbudowę świętych miejsc.

Gdy wojska perskie zagroziły samej Aleksandrii, Jan wycofał się na rodzinny Cypr, aby w Konstantynopolu poprosić o pomoc cesarską. Wyczerpany trudami i wiekiem, zmarł w świętości w swoim rodzinnym mieście Amathus na Cyprze około 619 roku.

Cuda

Święty Jan Jałmużnik za życia zasłynął niezliczonymi dziełami miłosierdzia i cudami. Tradycja przekazuje, że spichlerze i skarbce patriarchatu, choć codziennie całkowicie opróżniane z powodu rozdawania ubogim, w cudowny sposób wciąż na nowo napełniały się pszenicą i złotem. Gdy ktoś podstępnie podchodził do niego i wielokrotnie prosił o jałmużnę, zmieniając odzienie, Jan za każdym razem udzielał mu pomocy, mówiąc swoim sługom, że to być może sam Chrystus poddaje go próbie w postaci żebraka.

Kult i patronat

Główne wspomnienie świętego Jana Jałmużnika obchodzone jest 11 listopada, a w niektórych kalendarzach wspominany jest również 23 stycznia. Martyrologium Rzymskie odnotowuje jego błogosławione przejście do Pana w Amathus na Cyprze, czcząc go jako biskupa aleksandryjskiego słynącego z miłosierdzia wobec ubogich, który budował szpitale i sierocińce oraz poświęcił wszystkie siły i dobra kościelne, aby usunąć nędzę z miasta. Jego relikwie zostały później przeniesione do Konstantynopola, następnie do Budy, a dziś jego ciało spoczywa w katedrze świętego Marcina w Bratysławie, podczas gdy część relikwii czczona jest w kościele San Giovanni in Bragora w Wenecji. W sztuce sakralnej przedstawiany jest w stroju biskupim z omoforionem, trzymając w ręku sakiewkę z pieniędzmi lub chleb, który podaje żebrakowi u swoich stóp. Jest głównym patronem ubogich, instytucji charytatywnych, sanitariuszy i kawalerów maltańskich.

Tego samego dnia, 11 listopada, wspomina się również